Jak wybrać dobre kieliszki do wina? Dlaczego technologia szkła jest ważniejsza niż jego grubość

Na pierwszy rzut oka kieliszek do wina wydaje się prostym przedmiotem. Czasza, nóżka, stopka. Jeden jest bardziej pękaty, drugi smuklejszy, trzeci ma charakterystyczne żłobienie.

Można więc dojść do wniosku, że różnica pomiędzy kieliszkiem za kilkadziesiąt a za kilkaset złotych sprowadza się przede wszystkim do marki i designu.

W rzeczywistości jest zupełnie inaczej.

Kształt jest tylko najbardziej widoczną częścią produktu. O jakości kieliszka decydują również skład szkła, czystość surowców, sposób jego formowania, grubość i równomierność ścianek, wykonanie rantu, połączenie czaszy z nóżką, wyważenie oraz precyzja całego procesu produkcyjnego.

Dlatego dobre kieliszki nie tylko wyglądają inaczej.

Inaczej zachowują się w dłoni, inaczej reagują na naprężenia, mogą być znacznie lżejsze i subtelniejsze, a przede wszystkim pozwalają niemal zapomnieć, że pomiędzy nami a winem znajduje się szkło.

I właśnie to jest jedna z największych różnic pomiędzy przeciętnym kieliszkiem a naprawdę dobrym szkłem.

Szkło kryształowe bez ołowiu – punkt wyjścia

W przypadku współczesnych kieliszków premium najczęściej nie mamy już do czynienia z tradycyjnym kryształem ołowiowym.

RIEDEL, SPIEGELAU, Stölzle Lausitz czy WMF wykorzystują nowoczesne szkło kryształowe bez dodatku ołowiu. W Polsce często używa się w tym kontekście określenia krystalina.

Nie jest to jednak po prostu zwykłe szkło pozbawione ołowiu.

Ogromne znaczenie ma jakość użytych surowców, receptura szkła oraz kontrola całego procesu produkcji.

Dobre szkło kryształowe powinno być wyjątkowo przejrzyste, neutralne kolorystycznie i pozwalać na wykonanie cienkiej, precyzyjnej czaszy oraz delikatnego rantu.

Dzięki temu możemy obserwować prawdziwy kolor wina, a podczas picia uwaga nie skupia się na grubym brzegu kieliszka.

Weißwasser – miejsce, w którym szkło produkuje się od pokoleń

Świetnym przykładem znaczenia tradycji i technologii jest Stölzle Lausitz.

Łużyce od setek lat są związane z hutnictwem szkła. Region posiadał dostęp do wysokiej jakości surowców potrzebnych do produkcji, przede wszystkim piasku i wapienia, a Weißwasser stało się jednym z najważniejszych europejskich ośrodków szklarskich.

Na przełomie XIX i XX wieku w regionie działały dziesiątki hut szkła.

Historia huty w Weißwasser, z której wywodzi się dzisiejsze Stölzle Lausitz, rozpoczęła się w XIX wieku i do dziś produkowane są tam miliony kieliszków i szklanek rocznie.

To ciekawa historia, ponieważ pokazuje, że dobry kieliszek nie zaczyna się przy komputerze projektanta.

Za współczesnymi liniami produkcyjnymi stoją dziesięciolecia, a często całe stulecia doświadczeń związanych z doborem surowców, temperaturą, formowaniem i studzeniem szkła.

Czy cienki kieliszek jest bardziej kruchy?

To jeden z najczęściej powtarzanych mitów.

Bierzemy do ręki bardzo lekki kieliszek o niezwykle cienkiej czaszy i pierwsza reakcja brzmi często:

„Piękny, ale bałbym się go używać. Przecież to zaraz pęknie”.

Tymczasem sama grubość szkła nie określa jego jakości ani odporności.

Na zachowanie szkła wpływają między innymi jego skład, jakość powierzchni, wewnętrzne naprężenia, geometria, sposób formowania oraz obecność mikrouszkodzeń.

Dlatego gruby kieliszek nie musi być automatycznie mocniejszy od cienkiego.

Co więcej, dobre cienkie szkło potrafi być zaskakująco elastyczne.

Podczas demonstracji wysokiej klasy kieliszków można czasem zobaczyć rzecz, która dla wielu osób jest wręcz niewiarygodna: czasza delikatnie pracuje, odkształca się i wraca do swojego pierwotnego kształtu.

Podobne zachowanie można zauważyć w zwolnionym tempie podczas lekkiego zetknięcia dwóch kieliszków. Szkło przez ułamek sekundy pracuje, zamiast natychmiast przejąć całą energię uderzenia w jednym punkcie.

Oczywiście nie oznacza to, że kieliszek staje się niezniszczalny.

Nadal jest wykonany ze szkła i upuszczony na twardą podłogę może się rozbić.

Pokazuje jednak coś bardzo ważnego:

dobre, cienkie szkło nie jest tym samym co szkło słabe.

Paradoksalnie masywny, ciężki kieliszek może sprawiać wrażenie znacznie bardziej wytrzymałego, a jednocześnie mieć bardzo sztywną czaszę i gruby rant bardziej podatny na odpryski.

Dlatego ocenianie jakości kieliszka wyłącznie na podstawie jego ciężaru może prowadzić do zupełnie błędnych wniosków.

Kieliszki ręcznie robione – poziom, do którego maszyny wciąż próbują się zbliżyć

Na samym szczycie znajdują się kieliszki wykonywane ręcznie.

W naszej ofercie są to przede wszystkim RIEDEL Sommeliers oraz Stölzle Lausitz Q1.

Tutaj trudno mówić wyłącznie o parametrach technicznych.

Kieliszek wykonany przez doświadczonego hutnika ma po prostu inny charakter.

Można uzyskać niezwykle lekką czaszę, filigranową nóżkę i proporcje, które jeszcze stosunkowo niedawno były praktycznie poza zasięgiem maszynowej produkcji.

RIEDEL Sommeliers

Sommeliers jest kolekcją szczególną także z historycznego punktu widzenia.

RIEDEL rozwija ideę kieliszków dopasowanych do charakteru konkretnego wina od czasów Clausa J. Riedla. To właśnie ta marka w ogromnym stopniu spopularyzowała koncepcję, że kształt czaszy ma wpływ na sposób odbierania aromatu, smaku i struktury wina.

Wprowadzona w latach 70. kolekcja Sommeliers stała się jednym z symboli tej filozofii.

Do dziś produkowana jest ręcznie.

To właśnie dlatego RIEDEL jest czymś więcej niż tylko znanym logo na stopce kieliszka.

Firma odegrała ogromną rolę w zmianie sposobu myślenia o szkle do wina: kieliszek przestał być neutralnym pojemnikiem, a zaczął być traktowany jako część degustacji.

Stölzle Lausitz Q1

Q1 pokazuje natomiast tradycyjne europejskie hutnictwo szkła w bardzo czystej formie.

Kieliszki są wykonywane ręcznie, mają niezwykle delikatne czasze, długie filigranowe nóżki i bardzo niską masę.

Jeżeli ktoś mówi, że kieliszek może mieć „duszę”, to właśnie tutaj takie określenie zaczyna mieć sens.

Nie chodzi wyłącznie o perfekcyjną powtarzalność.

Chodzi również o kontakt z przedmiotem wykonanym przez człowieka, w którym technologia spotyka się z prawdziwym rzemiosłem.

Najwyższa półka produkcji maszynowej – gdy maszyna zaczyna doganiać hutnika

W ostatnich latach technologia produkcji kieliszków zrobiła ogromny krok naprzód.

Najlepsze dzisiejsze serie maszynowe potrafią być tak lekkie i subtelne, że jeszcze kilkanaście lat temu podobne parametry kojarzyły się niemal wyłącznie ze szkłem wykonywanym ręcznie.

Tutaj szczególnie wyróżniają się RIEDEL Superleggero, RIEDEL Veloce, RIEDEL Winewings oraz SPIEGELAU Definition.

RIEDEL Superleggero

To jeden z najlepszych przykładów możliwości współczesnej technologii produkcji szkła.

Superleggero są niezwykle lekkie, cienkie i precyzyjnie wykonane.

Ich idea jest bardzo prosta: wykorzystać precyzję produkcji maszynowej do stworzenia kieliszka, który odczuciem w dłoni i subtelnością będzie zbliżał się do najlepszych kieliszków ręcznie wykonywanych.

W dłoni robią ogromne wrażenie.

Kieliszek jest obecny wizualnie, ale podczas picia niemal znika.

RIEDEL Veloce

Veloce idzie w podobnym kierunku, ale w nieco bardziej dostępnej formie.

To bardzo lekkie szkło o wyjątkowo cienkich ściankach i smukłych proporcjach.

Dla wielu osób właśnie Veloce może być idealnym wejściem w świat naprawdę cienkich, lekkich kieliszków klasy premium.

RIEDEL Winewings

Winewings pokazuje natomiast najlepiej filozofię Riedla, według której forma powinna wynikać z funkcji.

Charakterystyczna szeroka i spłaszczona dolna część czaszy zwiększa powierzchnię wina mającą kontakt z powietrzem.

To nie jest kształt stworzony wyłącznie po to, aby kieliszek wyglądał inaczej niż konkurencja.

Najpierw powstała koncepcja pracy kieliszka z winem, a dopiero z niej wyniknął jego nietypowy wygląd.

SPIEGELAU Definition

Definition należy do tych serii, które najlepiej pokazują, jak daleko zaszła produkcja maszynowa.

Kieliszki są wyjątkowo lekkie, cienkościenne i bardzo dobrze wyważone.

W dłoni przypominają szkło znacznie droższe i są świetnym przykładem tego, że współczesna technologia potrafi stworzyć produkt zbliżony subtelnością do kieliszków wykonywanych ręcznie.

Jeżeli ktoś chce efekt bardzo lekkiego, filigranowego szkła bez wchodzenia w ceny ręcznych kolekcji, Definition jest niezwykle ciekawym wyborem.

Stölzle Prestige – Fino, STARlight i Cocoon

Stölzle ma jeszcze jedną ogromną zaletę.

Potrafi zaoferować bardzo wysoki poziom wykonania w cenach, które często są wyraźnie niższe od najbardziej prestiżowych kolekcji konkurencji.

Dobrym przykładem są Fino, STARlight i Cocoon.

Fino

Fino to najbardziej filigranowy kierunek w portfolio Stölzle.

Bardzo cienkie ścianki, delikatna nóżka i wyjątkowo niska masa sprawiają, że kieliszki wizualnie i w dłoni mocno zbliżają się do szkła ręcznego.

Nie oznacza to jednak, że Fino jest najlżejszym kieliszkiem dostępnym na rynku.

Najbardziej ekstremalne kolekcje Riedla czy SPIEGELAU potrafią pójść jeszcze dalej.

W portfolio Stölzle Fino jest jednak pokazem najwyższych możliwości maszynowej produkcji.

STARlight

STARlight jest nieco bardziej klasyczne.

To bardzo eleganckie, wysmuklone kieliszki z cienkim rantem i smukłą nóżką, które nadal pozostają praktyczne w regularnym użytkowaniu.

Cocoon

Cocoon jest bardziej designerski.

Charakterystyczna, szeroko otwierająca się w dolnej części czasza daje winu dużo przestrzeni i bardzo ciekawie pracuje podczas zakręcenia kieliszkiem.

Mimo produkcji maszynowej cienkie ścianki i smukła nóżka sprawiają, że wizualnie seria mocno zbliża się do szkła ręcznie dmuchanego.

To propozycja dla osoby, która szuka nie tylko bardzo dobrego szkła, lecz również bardziej wyrazistej, nowoczesnej formy.

Premium – świetna jakość bez ekstremalnej ceny

Nie każdy potrzebuje kieliszka znajdującego się na absolutnym technologicznym maksimum.

I właśnie tutaj pojawia się grupa, którą szczególnie cenimy.

To kieliszki nadal bardzo wysokiej jakości, wykonane z dobrego szkła kryształowego, z cienkim rantem, elegancką nóżką i świetnymi proporcjami, ale sprzedawane w znacznie bardziej przystępnej cenie.

W Stölzle są to przede wszystkim Quatrophil, Power i Experience.

Quatrophil ma charakterystyczne, nowoczesne proporcje i bardzo elegancką wydłużoną nóżkę.

Power jest bardziej geometryczny i efektowny, z szeroką dolną częścią czaszy.

Experience jest stylistycznie spokojniejsze i bardzo uniwersalne.

To właśnie tutaj Stölzle pokazuje jedną ze swoich największych przewag:

stosunek jakości wykonania do ceny jest naprawdę znakomity.

W wielu tańszych markach podobny poziom szkła byłby już najwyższą półką całego portfolio.

W Stölzle nad nim pozostają jeszcze Fino, STARlight, Cocoon oraz ręcznie wykonywane Q1.

RIEDEL Veritas – klasyczna elegancja w bardzo dobrym wydaniu

RIEDEL Veritas zajmuje bardzo ciekawe miejsce w portfolio marki.

To kolekcja lekka, cienka i elegancka, ale nie próbująca bić rekordów minimalnej masy charakterystycznych dla Superleggero.

Kieliszki mają bardzo dobre proporcje i dają już wyraźnie odczucie szkła klasy premium.

Dla osoby, która chce wejść w filozofię Riedla, ale nie potrzebuje najbardziej ekstremalnych konstrukcji, Veritas jest bardzo rozsądnym wyborem.

WMF Divine i Royal – klasyczne szkło premium

WMF Divine i WMF Royal należą do tej samej szerokiej grupy kieliszków, w której bardzo dobra jakość spotyka się jeszcze z rozsądną ceną i dużą uniwersalnością.

Divine ma miękką, harmonijną linię i elegancką czaszę.

Royal jest bardziej wysmukły i klasyczny, z długą nóżką oraz spokojnymi, ponadczasowymi proporcjami.

Nie są to kolekcje stworzone po to, aby bić rekordy minimalnej masy czy cienkości szkła.

Ich zaletą jest raczej równowaga pomiędzy elegancją, jakością wykonania, dobrym szkłem i praktycznością.

Dlatego świetnie sprawdzają się zarówno na domowym stole, jak i przy bardziej intensywnym użytkowaniu.

Podobną filozofię odnajdziemy w kilku seriach Stölzle.

To właśnie ten segment jest szczególnie interesujący dla osób, które chcą kupić naprawdę dobre kieliszki, ale nie potrzebują ekstremalnej lekkości charakterystycznej dla RIEDEL Superleggero czy SPIEGELAU Definition.

Dobre szkło w domu i w profesjonalnej gastronomii

Jakość szkła szczególnie dobrze weryfikuje profesjonalna gastronomia.

W domu kieliszek może być używany kilka razy w miesiącu.

W restauracji czy hotelu ten sam typ szkła jest nieustannie nalewany, zbierany ze stołów, myty, polerowany, przenoszony i ponownie trafia do gości.

Jednocześnie dobra restauracja nie chce rezygnować z elegancji, cienkiego rantu czy odpowiednich proporcji czaszy tylko po to, aby otrzymać ciężki i masywny kieliszek.

Dlatego właśnie tak mocną pozycję w gastronomii mają Stölzle Lausitz oraz WMF Professional.

Stölzle jest tutaj szczególnie ciekawym przykładem, ponieważ potrafi połączyć bardzo dobrą jakość szkła z ceną, która przy zakupie kilkudziesięciu lub kilkuset kieliszków nadal pozostaje racjonalna.

Serie takie jak Quatrophil, Power czy Experience świetnie pokazują, że kieliszek przeznaczony do intensywnego użytkowania nie musi być gruby ani ciężki.

Nadal może mieć elegancką nóżkę, cienki rant i dobrze zaprojektowaną czaszę.

WMF również od wielu lat jest bardzo mocno związany z profesjonalnym stołem.

Kolekcje Divine i Royal łączą klasyczną elegancję z konstrukcją, która sprawdza się zarówno w hotelu czy restauracji, jak i podczas codziennego użytkowania w domu.

Dla nas ma to dodatkowe znaczenie.

Szkło znamy z dwóch zupełnie różnych perspektyw.

W Złotym Widelcu oferujemy je klientom detalicznym, natomiast w naszym dziale HoReCa pracujemy również z hotelami i restauracjami, gdzie liczy się nie tylko wygląd pojedynczego kieliszka, ale również jego zachowanie przy regularnym, intensywnym użytkowaniu.

To doświadczenie pozwala nam patrzeć na szkło trochę inaczej.

Nie tylko przez zdjęcie produktu i jego design, ale również przez jakość wykonania, powtarzalność, praktyczność całej kolekcji oraz relację jakości do ceny.

Struktura, której niemal nie czuć – RIEDEL Performance i Stölzle Symphony

Osobną kategorią są kieliszki, w których technologia staje się również elementem dekoracyjnym.

Najlepszymi przykładami są RIEDEL Performance i Stölzle Symphony.

W obu przypadkach czasza otrzymuje subtelną strukturę optyczną.

Światło załamuje się na powierzchni szkła, dzięki czemu kieliszek wygląda inaczej w zależności od oświetlenia i koloru znajdującego się w nim wina.

W Performance RIEDEL zastosował charakterystyczny efekt optyczny, który jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych elementów tej kolekcji.

Symphony wykorzystuje natomiast delikatne pionowe struktury biegnące po czaszy.

Najważniejsze jest jednak to, że nie mamy tutaj do czynienia z ciężkim, tłoczonym szkłem dekoracyjnym.

Kieliszki nadal pozostają eleganckie i subtelne, a struktura daje przede wszystkim ciekawą grę światła.

RIEDEL, Stölzle, WMF czy SPIEGELAU?

Nie istnieje jedna prawidłowa odpowiedź.

Każda z tych marek ma nieco inne mocne strony.

Jeżeli najważniejsza jest historia rozwoju kieliszków dopasowanych do konkretnych win, ogromna liczba specjalistycznych kształtów i ciągłe przesuwanie granic technologii produkcji maszynowej, trudno pominąć RIEDEL.

To marka, która w ogromnym stopniu stworzyła współczesny sposób myślenia o zależności pomiędzy kształtem kieliszka a charakterem wina.

Jeżeli natomiast szukamy bardzo wysokiej jakości przy bardziej racjonalnej cenie, Stölzle Lausitz jest jedną z najciekawszych propozycji na rynku.

Quatrophil, Power i Experience pokazują, jak dobry kieliszek można dziś kupić bez wchodzenia w najwyższe poziomy cenowe, a Fino, Cocoon czy STARlight udowadniają, że Stölzle potrafi również konkurować w segmencie bardzo lekkiego szkła.

SPIEGELAU Definition jest świetną propozycją dla miłośników minimalistycznego, ultralekkiego szkła.

WMF Divine i Royal oferują natomiast eleganckie, uniwersalne szkło premium, które dobrze łączy estetykę z praktycznością.

A jeśli szukamy absolutnego szczytu rzemiosła, pozostają ręcznie wykonywane RIEDEL Sommeliers i Stölzle Q1.

Którą kolekcję kieliszków wybrać?

Charakter kieliszka	Kolekcje	Co je wyróżnia?	Dla kogo?
Ręcznie wykonywane – najwyższy poziom rzemiosła	RIEDEL Sommeliers, Stölzle Q1	Ręczna produkcja, niezwykle lekkie czasze, filigranowe nóżki i charakter typowy dla szkła wykonywanego przez człowieka	Dla osób szukających najbardziej wyjątkowych kieliszków, kolekcjonerów i najbardziej wymagających miłośników wina
Ultralekkie szkło maszynowe	RIEDEL Superleggero, RIEDEL Veloce, RIEDEL Winewings, SPIEGELAU Definition	Bardzo cienkie ścianki i ranty, niska masa oraz subtelność zbliżająca współczesną produkcję maszynową do szkła ręcznego	Dla osób, dla których najważniejsza jest lekkość i możliwie najmniejsza obecność szkła podczas degustacji
Stölzle Prestige	Stölzle Fino, STARlight, Cocoon	Bardzo lekkie konstrukcje, cienkie ścianki i eleganckie proporcje przy bardzo dobrym stosunku jakości do ceny	Dla osób szukających bardzo wysokiej klasy szkła bez wchodzenia w ceny najdroższych kolekcji
Premium – świetny stosunek jakości do ceny	Stölzle Quatrophil, Power, Experience; RIEDEL Veritas; WMF Divine, Royal	Wysokiej jakości szkło kryształowe, cienkie ranty, eleganckie proporcje i duża uniwersalność	Świetny punkt startowy dla osoby, która chce kupić naprawdę dobre kieliszki do domu. Stölzle i WMF są również bardzo mocnymi propozycjami dla profesjonalnej gastronomii
Szkło z efektem optycznym	RIEDEL Performance, Stölzle Symphony	Delikatna struktura czaszy pięknie pracująca ze światłem, bez rezygnacji z lekkości i elegancji	Dla osób, które oprócz jakości szkła szukają bardziej charakterystycznego designu

A gdybyśmy mieli uprościć wybór jeszcze bardziej?

Jeżeli najważniejsza jest ręczna produkcja i rzemiosło – RIEDEL Sommeliers lub Stölzle Q1.

Jeżeli szukamy maksymalnej lekkości i subtelności – RIEDEL Superleggero, Veloce, Winewings lub SPIEGELAU Definition.

Jeżeli chcemy bardzo wysokiej jakości przy rozsądniejszej cenie – Stölzle Fino, STARlight lub Cocoon.

Jeżeli najważniejszy jest stosunek jakości do ceny i możliwość regularnego używania kieliszków – Stölzle Quatrophil, Power i Experience, RIEDEL Veritas oraz WMF Divine i Royal.

Jeżeli wybieramy szkło do restauracji, hotelu lub wine baru, szczególnie warto zwrócić uwagę na Stölzle Quatrophil, Power i Experience oraz WMF Divine i Royal.

Jeżeli zależy nam również na charakterystycznym efekcie wizualnym szkła – RIEDEL Performance albo Stölzle Symphony.

Dobry kieliszek czuć jeszcze zanim nalejemy do niego wino

Najlepszym sposobem na zrozumienie różnicy pomiędzy przeciętnym a bardzo dobrym kieliszkiem jest po prostu wzięcie go do ręki.

Waga.

Balans.

Cienkość rantu.

Przejście pomiędzy czaszą a nóżką.

Przejrzystość szkła.

To są rzeczy, których nie zawsze można dostrzec na zdjęciu produktu.

Dlatego w Złotym Widelcu od początku stawiamy na producentów, dla których szkło nie jest przypadkowym dodatkiem do oferty, ale dziedziną rozwijaną przez dziesięciolecia: RIEDEL, Stölzle Lausitz, SPIEGELAU i WMF.

Mamy zarówno ręcznie wykonywane kieliszki z absolutnego szczytu rynku, ultralekkie kolekcje tworzone przy wykorzystaniu najbardziej zaawansowanych technologii produkcji maszynowej, jak i serie premium oferujące świetny stosunek jakości do ceny.

A dzięki pracy zarówno z klientami detalicznymi, jak i profesjonalną gastronomią możemy oceniać szkło nie tylko przez jego wygląd, lecz również przez to, jak sprawdza się podczas rzeczywistego użytkowania.

Bo dobry kieliszek nie powinien konkurować z winem.

Powinien sprawić, że pomiędzy winem a osobą, która je pije, pozostanie jak najmniej szkła.